Willem van Oranje (1533-1584)

Willem van Nassau was de oudste zoon van Graaf Willem van Nassau en Juliana van Stolberg. Hij werd op 24 april 1533 geboren op de Dillenburg in Nassau.

Afbeelding van Willem van Oranje © RVD

Toen zijn neef René van Chalon in 1544 stierf, woonde hij nog bij zijn ouders. Willem mocht van Keizer Karel V de erfenis van zijn neef aanvaarden. De Keizer stelde wel als voorwaarde dat Willem zijn opvoeding voltooide aan het Keizerlijke hof in Brussel. Ook moest hij katholiek worden opgevoed. Willems Lutherse ouders stemden daarmee in. Vanaf dat moment was Willem de Prins van Oranje.

Carrière

Keizer Karel V raakte zeer gesteld op de jonge Prins, die mede daardoor snel carrière maakte. De opvolger van Karel V, Koning Filips II van Spanje als Heer der Nederlanden, benoemde Willem in 1559 tot stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht. Daarna verslechterde de verhouding tussen beiden snel. Willem van Oranje had moeite met de Brusselse centralisatiepolitiek. Bovendien steunde hij de vervolging van de protestanten door Spanje niet. Op 10 juli 1584 werd Prins Willem I in Delft vermoord door Balthasar Gerards.

Titels

Willem van Oranje wordt ook wel 'Vader des Vaderlands' genoemd. Zijn bijnaam was Willem de Zwijger, niet omdat hij weinig zei, maar omdat hij nooit het achterste van zijn tong liet zien. Zijn officiële titels waren: Willem I, Prins van Oranje, Graaf van Nassau, Katzelnbogen, Vianden, Dietz, Buren, Lingen en Leerdam, Markies van Veere en Bergen op Zoom, Burggraaf van Antwerpen, Baron van Breda, IJsselstein, Diest en Cuyck.

De opstand

In 1566 richtten ontevreden protestanten vernielingen aan in talloze katholieke kerken. Deze zogeheten Beeldenstorm verspreidde zich vanuit Vlaanderen naar de andere Nederlandse gewesten. Filips II besloot militair in te grijpen. Willem van Oranje week uit naar het gebied van de Nassaus en redde daarmee zijn leven.
Maar de opstand in de Noordelijke Nederlanden ging door. Willem van Oranje gaf vanaf 1572 met wisselend succes leiding aan die vrijheidsstrijd. Hiermee legde hij de basis voor de band tussen Nederland en het Huis Oranje-Nassau. Drie broers van Prins Willem sneuvelden bij militaire acties.

De broer van Willem van Oranje, Graaf Jan de Oude, was enige tijd stadhouder in Gelderland. Hij nam het initiatief tot de Unie van Utrecht. Daarin gingen de zeven noordelijke gewesten een oorlogsverbond aan tegen Filips II.

Huwelijken Willem van Oranje

Prins Willem koos als zijn eerste huwelijkspartner Anna van Egmond, Gravin van Buren (1533-1558). Zij bracht in het huwelijk (1551-1558) belangrijke bezittingen mee in Holland en Zeeland. Na haar overlijden trouwde Willem van Oranje in 1561 met Anna van Saksen (1544-1577). Dit huwelijk werd in 1571 nietig verklaard. In 1575 trouwde Willem van Oranje met Charlotte de Bourbon. Dat huwelijk eindigde in 1582 door haar overlijden. In 1583 trad Willem voor het laatst in het huwelijk, ditmaal met Louise de Coligny (1555-1620). Zij was de dochter van de in 1572 vermoorde leider van de Hugenoten, de Franse protestanten. In totaal kreeg Willem van Oranje vijftien kinderen.