Gouden sirihstel

23 september 2012
Gouden sirihstel

Gouden sirihstel

Foto: Tom Haartsen

Paku Buwono X, susuhunan (heerser) van Surakarta, bood ter gelegenheid van het huwelijk van Koningin Wilhelmina en Prins Hendrik in 1901 een geschenk aan met een zeer symbolisch karakter. Het bestond uit gouden replica's van een deel van de rijkssieraden van de susuhunan. Deze worden onderscheiden in twee soorten: de upacara, voorwerpen die alleen bij grote plechtigheden worden vertoond, en de amilan. Tot de upacara behoren voorwerpen in de vorm van een hert, een slang, een gans en een pauw. De ampilan zijn de voorwerpen voor 'dagelijks gebruik', zoals een waterkom, sirihstel, kwispedoor, zakdoekendoos, krissen en lansen. De upacara en ampilan vertegenwoordigen samen  de geestelijke en de wereldlijke macht van de susuhunan.
Op deze afbeelding zijn onderdelen van de ampilangeschenken te zien, zoals het sirihstel van het model lancang. Met een sirihstel wordt van oudsher de sirihpruim bereid, dat als genotsmiddel wordt gekauwd. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van de bladeren of vruchten van de slingerplant sirih, kalk en een schijfje noot van de zogenaamde pinangpalm. Sirih kauwen geeft een donkerrode kleur aan de tanden. In de steden komt dit tegenwoordig niet meer voor;  slechts op het platteland en op verafgelegen eilanden is het middel nog in gebruik, met name door oudere vrouwen.
In de bokaal zijn twee kalkdoosjes met deksel, twee sirihbladhouders en een pinangbakje te zien. Rechts naast het sirihstel staat een gouden kwispedoor (spuwpotje).

Andere foto’s

  • Huwelijksfoto Koningin Wilhelmina en Prins Hendrik
  • De Indische Zaal
  • De Indische Zaal
  • Louis Jean Chrétien van Es (1854-1918), ontwerper van de Indische Zaal
  • Ontwerptekening van L.J.C. van Es voor het plafond
  • Verlichting
  • Wandpaneel
  • De Indische Zaal in 1923
  • De beeldhouwer Iko
  • Beeld van Manjushri
  • Huismodellen in zilver- en goudfiligrain
  • Gouden staatsiewaaier
Meer foto’s