Toespraak van Zijne Majesteit de Koning tijdens het diner ter gelegenheid van het bezoek aan Nederland door President Peres van Israël

1 oktober 2013

De toespraak is uitgesproken in het Engels.

Mijnheer de President, Excellenties, dames en heren,

Mijnheer de President, het is mij een grote eer u welkom te mogen heten in Nederland.

Uw aanwezigheid hier vervult mij met gevoelens van dankbaarheid, maar ook met enige gêne. Ik ben dankbaar u hier in Den Haag te kunnen begroeten, maar gegeneerd dat u daarvoor zoveel moeite genomen hebt. Ik had gehoopt u eerst in Jeruzalem te treffen. Immers, het gebruik wil dat de jongere de oudere opzoekt en niet omgekeerd.

Heel uw werkzame leven heeft u in dienst gesteld van de opbouw van de Joodse staat, vanaf uw vroege jeugd in de kibboets Geva en de Labor Zionist jeugdbeweging, later via de overheidsdienst en de politiek, tot op de huidige dag. Uw plichtsbetrachting is een voorbeeld voor eenieder.

U wordt wereldwijd bewonderd vanwege uw rol in het vredesproces in het Midden-Oosten en nu vanwege uw invulling van het presidentschap van Israël en uw visie op de wereld en de toekomst. In ons gesprek van vanochtend heb ik dat bevestigd gezien. In uw woorden: "Faith triumphs more often than cynicism or scepticism". In deze moeilijke tijden is uw wijsheid kostbaar, niet alleen in Europa maar ook en vooral in de regio.

U heeft in uw leven de relatie tussen Israël en Nederland zich ten volle zien ontplooien. Nederland voelt zich nauw verbonden met Israël. Het blijkt uit onze solidariteit met uw land en uit onze steun tijdens de oorlogen die Israël moest voeren. Het blijkt uit de nauwe economische en maatschappelijke banden tussen onze landen. En het blijkt uit de grote maatschappelijke belangstelling die in Nederland bestaat voor heden, verleden en toekomst van Israël.

Israël is nog steeds blootgesteld aan existentiële uitdagingen. Zijn onbedreigde voortbestaan is niet vanzelfsprekend. Nederland zal Israël blijven steunen bij zijn inspanningen om onomstreden deel uit te maken van de wereldgemeenschap, om samen te werken met Europa en om te integreren in de regio, zodat het in vrede en veiligheid kan leven.

Nederland zal Israël blijven helpen zijn toekomst vorm te geven. Een toekomst die wat Nederland betreft onlosmakelijk verbonden is met vooruitgang in onderhandelingen tussen Israël en de Palestijnen, leidend tot een tweestatenoplossing.

Nederland wil dan ook waar mogelijk bijdragen aan vrede en veiligheid in het Midden-Oosten en benut daarbij de goede banden met zowel Israël als de Palestijnse Autoriteit teneinde beide aan te moedigen tot duurzame vrede te komen. Samen zetten we onze schouders onder de zaken die ons na aan het hart liggen, zoals innovatie en watermanagement. Op het laatste terrein werkt Nederland al langer samen met Israël, de Palestijnen en andere landen in de regio om de onderlinge samenwerking te bevorderen en de lokale watervoorziening te verbeteren: we zullen dit blijven doen.

De betrokkenheid van Nederland bij Israël gaat veel dieper en is veel ouder dan de relaties op regeringsniveau. Het was een Nederlander, Jacobus Kann, een bankier uit Den Haag, die de fondsen heeft geworven en de aankoop mogelijk heeft gemaakt van de grond waar de eerste moderne wijken van Tel Aviv op zijn gebouwd, nu meer dan 100 jaar geleden. Dezelfde Jacobus Kann stond aan de basis van de Nederlandse stichting Joods Nationaal Fonds, die nu, 100 jaar later, nog steeds actief is met het werven van fondsen in Nederland, voor de uitvoering van activiteiten in Israël. Het Fonds heeft de aanleg mogelijk gemaakt van het Koningin Wilhelmina Woud (1970), het Koningin Juliana Woud (sinds 1974) en het Koningin Beatrix Woud (sinds 1980). In lijn met deze traditie heeft het Fonds mijn naam verbonden aan een waterproject in de Negev-woestijn.

Mijnheer de President, ondanks het feit dat u onlangs uw negentigste verjaardag vierde, staat u erom bekend zeer jong van geest te zijn en de moderne media niet te schuwen in uw streven verbindingen te leggen. Uw timeline op Facebook en Twitter is bijna net zo lang en rijk gevuld als die van uw echte leven.

Uw spirituele nalatenschap is neergelegd in uw stichting Peres Center for Peace, financier en uitvoerder van innovatieve projecten die Israëli's en Palestijnen met elkaar kunnen verbinden. Nederland is hier in het verleden ook nauw bij betrokken geweest. Ik denk aan het project Twinned Peace Football Schools programme, waar jongens en meisjes voetballen in gemengde Palestijns-Israëlische teams. En aan de Joint Israeli - Palestinian diplomatic training die georganiseerd is door het instituut Clingendael hier in Den Haag. Activiteiten als deze dragen eraan bij dat vrede dichterbij komt.

Nederland is opgetogen over de bereidheid van beide partijen om rechtstreeks met elkaar te praten en steunt de inspanningen van de VS die dit mogelijk maakten ten volle. Ik ben hoopvol over het vervolg, niet in de laatste plaats omdat u dit proces in uw huidige functie kunt begeleiden en hopelijk beïnvloeden. De contouren van de oplossing zijn genoegzaam bekend. Maar het gaat ook om politieke overtuigingskracht, aan beide zijden.

Ik eindig door nogmaals uw eigen woorden aan te halen: "Faith triumphs more often than cynicism".

Met die woorden nodig ik u uit met mij het glas te heffen.

LeChaim.

Op het leven, op uw gezondheid mijnheer de President, op uw idealen en op de toekomst van Israël in een vreedzame en veilige regio.