Staatsbezoeken

Deze hoofdrubriek bevat 6 rubrieken:

Inkomende staatsbezoeken

Een inkomend staatsbezoek is een bezoek van een buitenlands staatshoofd aan Nederland. Per regeringsperiode is er één staatsbezoek van een staatshoofd aan een ander land, na enige tijd gevolgd door een contra-staatsbezoek.

Bij een troonswisseling brengt het nieuwe staatshoofd eerst een bezoek aan het land van het langer-zittende staatshoofd. Net als een uitgaand staatsbezoek bestaat een inkomend staatsbezoek uit een aantal vaste onderdelen. De Koning is bij een aantal van deze vaste onderdelen aanwezig. Dat geldt ook voor andere leden van het Koninklijk Huis, als hun agenda dat toelaat.

Programma inkomend staatsbezoek

Bij een inkomend staatsbezoek wordt het staatshoofd meestal op de eerste dag ontvangen met militair ceremonieel in Amsterdam. Hij of zij inspecteert de erewacht, legt meestal een krans bij het Nationaal Monument op de Dam. 's Avonds biedt de Koning op het Koninklijk Paleis Amsterdam een staatsbanket aan, waar beide staatshoofden een toespraak houden.

Op de tweede dag van het staatsbezoek heeft het bezoekende staatshoofd een tête-à-tête met de minister-president in Den Haag; dit is een kort samenzijn onder vier ogen. Verder is er een regeringslunch, aangeboden door de minister-president. Daarna kan het bezoekende staatshoofd zijn landgenoten die in Nederland wonen ontmoeten, georganiseerd door de ambassade. Daarnaast kan het bezoekende staatshoofd 's avonds een contraprestatie aanbieden. Een contraprestatie bestond vroeger uit een tweede staatsbanket, maar wordt tegenwoordig ook vaak ingevuld door bijvoorbeeld een culturele voorstelling.

De derde dag bezoekt het staatshoofd vaak iets karakteristieks voor het land. Dit kan cultureel of economisch van aard zijn.

Gasten overnachten in principe op het Koninklijk Paleis Amsterdam. Bij een inkomend staatsbezoek wordt aan het bezoekende staatshoofd vaak de Orde van de Nederlandse Leeuw verleend en aan de echtgenoot of echtgenote het Grootkruis in de Kroonorde van de Huisorde van Oranje. Voorafgaand aan het staatsbanket worden versierselen uitgereikt die daarbij horen en worden geschenken uitgewisseld.

Staatsbanket

Een staatsbanket is een feestelijke maaltijd tijdens het staatsbezoek. Het is een vast onderdeel van een staatsbezoek. Voorafgaand aan het staatsbanket worden staatsiefoto's gemaakt. De staatshoofden en gasten zijn gekleed in rokkostuum of lange avondjurk.

Aan het begin van het staatsbanket houden beide staatshoofden een toespraak. Tijdens het staatsbanket zit aan de rechterhand van het staatshoofd het bezoekende staatshoofd. Ook zitten aanwezige familieleden aan dezelfde tafel, met daarnaast de belangrijkste genodigden.

Nieuw servies

In mei 2017 is een nieuw officieel servies in gebruik genomen. Het wordt gebruikt wanneer Zijne Majesteit de Koning in zijn vertegenwoordigende rol namens Nederland buitenlandse hoogwaardigheidsbekleders ontvangt. Het servies heeft representatieve waarde en wordt voornamelijk gebruikt voor grote officiële diners die de Koning namens Nederland aanbiedt, zoals bijvoorbeeld staatsbanketten bij inkomende staatsbezoeken, diners bij officiële bezoeken van hoge buitenlandse gasten of ontvangsten van buitenlandse ambassadeurs. Dergelijke diners vinden door de jaren heen gemiddeld zo’n 6 à 8 maal per jaar plaats.

Een nieuw servies was nodig, omdat het oude servies ruim 40 jaar in gebruik was en de aantallen zo begonnen terug te lopen dat het niet meer mogelijk was om de wenselijke aantallen gasten te ontvangen. Het oude serviesgoed kon niet meer worden geleverd.

Er zijn voor de grootste diners tenminste 275 complete 14-delige couverts (9-delig servies en 5-delig glasservies) nodig. Om dergelijke aantallen ook in de komende decennia te kunnen waarborgen zijn 350 couverts besteld.

Vroeger was het gebruikelijk dat bij het aantreden van een nieuw staatshoofd nieuw servies werd aangeschaft. Hier is van afgeweken door Koningin Beatrix. Het gegeven dat Koning Willem-Alexander is aangetreden was op zichzelf niet de reden voor nieuw serviesgoed. Het lange en intensieve gebruik en met name het teruglopen in aantallen van het oude serviesgoed wel.

Het servies en glasservies zijn beide ontworpen door een Nederlandse ontwerper en geproduceerd door een Nederlandse fabrikant. Het gaat om een 9-delig servies dat is ontworpen in de traditie van het ‘Delfts Blauw’. Er zijn originele karakteristieken gebruikt, maar ook nieuwe elementen, die de verbinding verbeelden tussen de familie Van Oranje, vorst en samenleving. De ijsvogel, oranjebloesem en geometrische patronen komen samen tot een ensemble. Het servies is genaamd ‘Blossom Panache’. Delfts Blauw wordt gekenmerkt door stillevens met gelaagde blauwschakeringen. In de compositie is de oranjebloesem in een speels gedrapeerd boeket verwerkt, waartussen de ijsvogel van tak naar tak vliegt.

De ijsvogel verwijst naar de tekst die op de achterkant is aangebracht: “Saevis tranquillus in undis”. Vrij vertaald: “zich stevig staande houden in woelige baren”. Deze tekst was de lijfspreuk van Willem van Oranje en verwijst naar de woelige baren waar de ijsvogel zijn nest op bouwt. Koning Willem-Alexander heeft hier in zijn inhuldigingsspeech aan gerefereerd.

Op de borden staat het monogram van de Koning met de Koninklijke kroon. Het monogram en de randen van de borden zijn aangebracht in goud. Dit geldt ook voor het keurmerk aan de achterzijde, dat normaal gesproken in blauw wordt weergegeven.

Glasservies

Een nieuw glasservies was nodig omdat het oude glaswerk waarvan de afgelopen eeuw gebruik werd gemaakt sterk terug liep in aantallen. In 2012 is onderzoek gedaan naar de mogelijkheid om dit glaswerk aan te vullen. Helaas bleek dit niet mogelijk. Toen is ervoor gekozen om het ‘Huwelijks Kristalservies’ dat Koning Willem-Alexander en Koningin Máxima voor hun huwelijk hebben gekregen verder uit te breiden. Het monogram in het glaswerk is aangebracht door middel van zandstralen.